Muazzez (Heja) Baktaş: Kürd Kadınının Eşi Görülmemiş Kahramanlığı - Nerina Azad Tarafsız ve güvenilir Kurd ve Kurdistan haberleri - Peşmerge, Barzani
Muazzez (Heja) Baktaş Son Makaleler

Kürd Kadınının Eşi Görülmemiş Kahramanlığı

Kürd kadınları 90’ların başından beri politik özne olarak sokakta. Bu konudaki en bilinen görüntü, gazetelerde de sıkça yer verilmiş olan, ‘92 Newroz’unda Cizre ve Şırnak’taki eylemlerde kadınları en önde yürürken gösteren fotoğraf. Geçen yirmi yıl içinde, Kürd kadınları Savaşında, barış politikasının da ve siyasal mücadelenin de en önemli bileşeni olmuştur.
Kürd Kadınının Eşi Görülmemiş Kahramanlığı
Makaleyi Paylaş
Kadın; toplumun duygularını, düşüncelerini, anlayışlarını, kültürünü, ahlakını, bilincini yansıtan öznelerden biridir. Bir toplumu çözümleyebilmenin önemli boyutlarından biri de o toplumun kadınına bakmak o toplumun kadınını ele almak gerekir.

Kadınlar bir toplum için bu kadar önemliyken, ne yazık ki kadının bu konumu yeterince anlaşılamamış ve birçok toplulukta kadın geri plana itilmeye çalışılmıştır. Kürdlerde ise kadın birçok konuda geri planda durmamış ve tutulmamıştır. Ve yaşamın birçok alanında diyebiliriz ki aktif rol oynamıştır.

Müzakere ve barış sürecinin seçimden sonraki belirsizliğinin gündemimizi meşgul ettiği şu günlerde, sürecin kadınlara ilişkin muhtemel sonuçları hakkında analiz yapmak hiç kolay değil. Ancak, gerek Rojava devriminde yaşananlar, gerekse Kürd kadın hareketinin uzun yıllara ve değişik mücadele deneyimlerine yaslanan birikimi kimi öngörülerde bulunmayı mümkün kılıyor. Rojava’da Kürdler toplumsal yaşamı yeniden inşa ederken barış ve savaş koşullarını peş peşe yaşadılar. Her iki evrede de inşa sürecinin kadınlar açısından önemli değişiklikler içerdiğini PYD eş başkanı Asya Abdullah şu sözlerle ifade ediyordu;

“Kadınsız nasıl devrim yapabilirsiniz! Kadınsız özgürlük olabilir mi? Kadın özgür değilse toplum nasıl özgürleşebilir? Kürt kadını örgütlü mücadelesiyle öyle bir noktaya geldi ki, hayatın her alanında kararlarımızı kendimiz veriyoruz. Rojava devriminin öncüsü kadınlardır. Siyasette, diplomaside, savaşta, sosyal sorunların giderilmesinde, halka hizmette, yeni ve demokratik sistemin, yeni ve demokratik ailenin tesisinde Kürd kadını öncüdür."

Yine de müzakere ve barış sürecinin ilerleyen aşamalarında ve sonucunda Kürd kadınlarının ne yaşayacağına bakmak için öncelikle Türkiye Kurdistan'ın da ki sınırları içindeki tarihsel gelişimi temel almak gerek. Ancak bu tarihsel gelişim sürecine bakarak Kürd kadınlarını bekleyen geleceğin soğuk savaş dönemindeki klasik ulusal kurtuluş mücadelelerinin sonuçlarıyla benzeşip benzeşmeyeceğine karar verebiliriz. Yani yüz binlerce kadını mobilize eden Kürd hareketi barışı kazandıktan sonra kadınları evlere, klasik erkek egemen ailelere ve toplumsal yaşam biçimlerine geri mi döndürecek? Sorular çoğaltılabilir ama biz şimdi bunlarla yetinelim.

Kürt hareketinin dününü ve bugününü incelediğimizde, bu soruya hemen “Evet” diye cevap vermek Kanımca haksızlık olur. Öte yandan, Kürd kadın hareketinin dünden bugüne mücadele deneyimine baktığımızda da, yine verilecek net bir “Evet” cevabı kadın mücadelelerinin tarihine yabancılaşmak anlamına gelecektir. Kuşkusuz, toplumsal mücadelenin ve hareketliliğin geriye çekildiği koşullarda kadınların toplumun diğer kesimlerinden çok daha hızlı biçimde kamusal alandan çekilmesi patriyarkal sistemin kaçınılmaz sonucu ve Kürd kadınları için de aynı tehlike mevcut. Öte yandan, bu çekilmenin boyutunu ancak kadınların patriyarkaya karşı verdikleri mücadele belirleyebilir. Yani Kürd kadınlarını barış sürecinde nelerin beklediğine ilişkin geliştirilecek bütün analizler Kürd kadın hareketinin gücüne ve hedeflerine odaklanmak ihtiyacındadır.

Bugün meydanlarda beyaz başörtüleriyle pankart taşıyan kadınlar gördüğümüzde anlıyoruz ki, Barış Anaları eylemde. Kürd kadın hareketinin en bilinen simgeleri olan ve barış politikalarını anne olma duygusu üzerinden tanımlayan bu kadınlar çoğu zaman bütün Kürd kadın hareketinin annelik üzerinden politika yaptığı izleniminin oluşmasına neden oluyor. Kürd kadınları 90’ların başından beri politik özne olarak sokakta. Bu konudaki en bilinen görüntü, gazetelerde de sıkça yer verilmiş olan, ‘92 Newroz’unda Cizre ve Şırnak’taki eylemlerde kadınları en önde yürürken gösteren fotoğraf. Geçen yirmi yıl içinde, Kürd kadınları Savaşında, barış politikasının da ve siyasal mücadelenin de en önemli bileşeni olmuştur.

Kuruluş temelleri Marksist-Leninist bir programla şekillenmesine rağmen, öncelikli vurgusu hep Kürd halkının kurtuluşu temelinde şekillenen PKK’ye kadınların katılımı ilk andan itibaren, kadınlar açısından geleneksel patriyarkal rollerin korunmasına önem veren ETA ile IRA’da olduğundan farklı şekillendi. Bunda ise belirleyici unsurun hareketin, Marksist-Leninist kökeninin yanı sıra, silahlı mücadelenin dağlarla sınırlı bir gerilla savaşının ötesine geçip, tüm coğrafyada kadınları, gençleri ve yoksul köylüleri içeren bir halk hareketi biçiminde çok katmanlı bir yapıya bürünerek örgütlenmesi olduğu söylenebilir. Böylece, Kürd hareketinde yıllar içinde, kadınların konumunun ulusal kurtuluş hareketlerinin geleneksel erkek egemen çizgilerini aştığı Görülüyor.

Erkek egemen örgütlenme anlayışına karşı zorlu bir mücadeleyi gerektiren bu süreç Kürd kadınları açısından böylesi bir harekette eşi görülmemiş kazanımlar elde edilmesini sağladı. Söz konusu süreç, 2001’den itibaren sadece kadınlardan müteşekkil 8 Mart kutlamalarıyla başladı; tümüyle özerk bir kadın örgütlenmesi, yüzde 40 kota uygulaması ve kotadan yararlanacak kadınları kadın örgütlenmesinin belirlemesi gibi uygulamalarla ilerledi. 2000’lerden itibaren töre adı altında işlenen cinayetlerde öldürülen kadınların cenazesinin yine kadınlarca sahiplenilmesi, hareketin toplumsal değer yargılarına karşı da erkek egemenliğiyle hesaplaşma sürecine girdiğini gösterdi. Bugün gelinen noktada, bir yandan Meclis’te temsil edilen, diğer yandan hareketin tüm kadın örgütlenmelerini DÖKH çatısı altında toplayan, eşzamanlı –ve ağırlıklı– olarak Avrupa’da ve gerilla mücadelesinde örgütlenen bir Kürd kadın hareketi mevcut.

Kürd kadın hareketinin neden örgütlendiği sorusuna cevap olarak, erkek egemenliğinin tüm toplumsal eşitsizliklerin ortaya çıkışında temel/önemli bir belirleyen olması öne çıkıyor. Yani Kürd kadınları sadece kendilerini/kadınları erkek egemenliğinden kurtarmak için değil, erkek egemenliği nedeniyle ortaya çıkmış ya da güçlenmiş tüm baskıcı, hiyerarşik, şiddete dayalı iktidar ilişkilerini ortadan kaldırmak için örgütleniyor.
OWN
Bu makale toplam: 5133 kişi tarafından görüldü.
Son Güncellenme:11:35:15

Son Makaleler

Kürdistan Silikon Vadisi (Kürdistan Ekonomisine Giriş) Sırdaki Hedef Kutsal Topraklar!.. Barzaniler: Dini liderlikten modern devlet inşasına Good Bye İran Yer Sofrası Diplomasisi Kürdistan Sağ’a Kaymalı Siz hala Türkiyelileştiremediklerimizden misiniz? Kürt İmparatorlukları 4- Mitanniler Kürt İmparatorlukları... Urartular (Dağların Efendileri) 'Ekmek soğan' ( Nan-u Pivaz) ve Kürdistan Kürt imparatorlukları 2 : Asur İmparatorluğu (İmparatorlukları) Kürt İmparatorlukları 1- Hattilerin ülkesi (Hititler) Halep ordaysa Piramitler de Batman'dadır! Kürdistan Piramitleri, Mısır uygarlığının Kürdistan kökeni ve Kutsal Kase efsanesi Kerkük’ten Efrin’e Efrin’den İdlib’e.. Kimi kime şikayet edeceksin! Kerkük Feminizm Fırsatçıları Beyrut Irak Seçimlerinin 'Belirleyici' Unsuru Kürtler Olacaktır Aşk Bizi Tüketirken Arı kovanına çomak sokmak … Ya Devlet Başa, Ya Kuzgun Leşe! Yunan Medeniyetinin Kökeni Kürt Medeniyetidir Tarih Kürdistan’dan Başlar!. . Peşmerge Generali Şerefani 'Bağımsızlık Referandumunda Tarafız' Arapların Çöküşü Seyyah, filozof, entelektüel, hümanist Mardin’li peygamber Mani ve Manicilik dini Kürt peygamberi Zerdüşt ve Zerdüşlük Kürdistan’ın gizemleri ve Kutsal emanetler Bağımsızlık için referandum gerekli midir? Kürdün Ateşle İmtihanı (Referandumlarla) Kürdistan’a Sefer Olur Zafer Olmaz !... Soylu, Efsanevi bir Lider ve Oğlu Kürtlerin İmajı Ne Olmalıdır? Kehanetler ve Kürdistan Savaşları Kürdistan’ın Lanetleri !.. Başkomutan Barzani General Şerefani: Ortadoğu barışının anahtarı, Kurdistan’ın özgürleşmesidir Yıldızın Parladığı An ‘Kürdistan Genişlerken’ Sürgün!... Vurun Kürt Uşağı Namus Günüdür!.. Kürdistan için İftar (Bağımsızlık) Vakti Pax Kürdistan'a (Kürdistan Barışı) Ne Şam’ın Şekeri Ne de Arabın Yüzü!.. Kaçın Kürtler Geliyor!.. Özgür Kürdistan’da Bağımsızlık Savaşı Kürdistan Sendromu (2) Kürdistan Sendromu (1) Türkiyelileşmek mi Kürdistanlılaşmak mı? Bütün sorun burada Bağımsızlık Yolunda Başkan Barzani’nin Elini Güçlendirelim Dağ Dağa Kavuşmaz Ama Kürdistanlılar Her Dağda Newroz Ateşi Yakar Merhaba Kürdistan Kampanyası Kürdistan’a borç ödeme zamanı Birimiz Dördümüz, Dördümüz Birimiz Kampanyası Koruyucu Vatan Kürdistan De Facto Kürdistan Kürtlerle Türkler Arasındaki Aşılamaz Farklar (Duvarlar) Bağımsız Kürdistan’ın Yaşama Şansı Var mıdır? Kürdistan Bağımsızlık Bildirgesi İleri Karakol mu? Özgürlüklerin Toprağı mı? Dünyada 'Mülteciler' Kürdistan’da 'Mülksüzteciler' Kürdistan Peşcepheleri (Peşmergeleri) Kürd-Çar-Stan Diplomasi Dehası Başkan Barzani ArmeKürdistan Tarih Tekerrürden İbarettir! Doğu Cephesi'nde Değişen Bir Şey Yok! PeşKurdistan Savunma Gücünden Kürdistan’ı Kurma Gücüne Doğru 'PEŞMERGE' Cepheler ve Cephe Gerisi Savaşları - 3 Cepheler ve Cephe Gerisi Savaşları - 2 Cepheler ve Cephe Gerisi Savaşları - 1 Mezra Kürdistan (MezoKurdiya) Kürdistan Emin Ellerde Vasiyet…Vasiyet…Vasiyet!.. Hayalden Gerçeğe Dönüşen KURDISTAN Kürt Sorunundan Kürdistan Davasına mı? Kürd Sorunu Sil Baştan Kardeşlik Yapay, Ölümler Gerçek Türkler Neden Çıldırdı? Kurd-1-stan Kürtleri Ölümcül Kardeşlik Masalı Haydi Hep Birlikte Haddimizi Aşalım! Çözüm Süreci Çökmüştür! Bağımsız Kürdistan Kapıdadır Kürdistan'ı hep birlikte inşa etmeliyiz Kardeşlik edebiyatını geçiniz KURD-BİR-STAN mümkün mü? Ortadoğu'nun 'Kürdistan' Doğum Sancısı Hewler, Yüreğimin Başkenti Ben ve Ülkem Bağımsız Kürdistan'a Doğru Birlik Olmanın Neresindeyiz Konuşamayan, Yalnızlığa İtilen Kadınlar Halklar; Habil ve Kabil'den bu yana ''Kardeş'' Olamadılar. Kalbimizdeki Kürdistan dilimize neden bu kadar uzak? Güney'in Yükselen Bağımsızlık Mücadelesi Engellenemez Durun Siz Kardeşsiniz Varlığımız Yüce Türk Varlığına Armağan Olamadı Kürdlerle Türkler Kardeş Olmak İstiyor mu? Hayır, Kardeş Falan Değiliz! Hani Kardeştik? Taklit Hayatlar UNESCO Kürdleri Koruma Altına Alsın.. Acilen! Kürdistan Devletleşecek! Ne Olacak Bu Halimiz? Kürtlerin Genetik Yapısını Bozuyorlar!... Her şey yerli yerindeydi, ama bütün canlılar ölmüştü - Halepçe Kürdistan ve Birlik Sorunu Sahte Feministler Kürd Kadını Efsaneleşirken Dünyanın Koruyucu Tabakası Peşmergeler Peşmerge Onurumuz ve Özgürlüğümüzdür Halkımız Ulusal Kongre İstiyor Kürd Halkı Devletleşme Yolunda Kurnaz Türkler ve Aptal Kürtler Kürdler Devletleşmek Zorunda Neden Uluslaşamıyoruz?